Ngày 12/12/2025, Chỉ thị (EU) 2025/2456 được công bố trên Công báo Liên minh châu Âu. Văn bản này sửa Chỉ thị RoHS — nhưng không đổi ngưỡng, không thêm chất, không mở rộng phạm vi. Nó thay đổi bộ máy đánh giá: chuyển nhiệm vụ đánh giá khoa học và kỹ thuật về Cơ quan Hoá chất châu Âu (ECHA).
Đây là thay đổi quan trọng với doanh nghiệp, vì nó tác động trực tiếp tới hai thủ tục mà doanh nghiệp phải dùng: xin gia hạn miễn trừ và việc xem xét danh mục chất bị hạn chế.
1. Chuyện gì đã xảy ra — theo đúng trình tự
| Thời điểm | Sự kiện |
|---|---|
| 19/10/2021 | Uỷ ban công bố chương trình làm việc 2022, trong đó nêu kế hoạch sửa đổi quy định hạn chế chất độc hại trong thiết bị điện tử |
| 14/02 – 14/03/2022 | Lấy ý kiến về đánh giá tác động |
| 10/03 – 16/06/2022 | Tham vấn công khai về việc xem xét lại Chỉ thị RoHS; nhận 153 ý kiến đóng góp |
| 07/12/2023 | Uỷ ban công bố báo cáo đánh giá Chỉ thị RoHS |
| 15/03/2024 | Nghị viện chỉ định báo cáo viên cho hồ sơ |
| 14/06/2024 | Hội đồng thông qua lập trường đàm phán |
| 18/02/2025 | Uỷ ban Môi trường (ENVI) của Nghị viện thông qua báo cáo: 71 thuận, 3 chống, 7 trắng |
| 01/04/2025 | Nghị viện thông qua lập trường đàm phán |
| 12/06/2025 | Hai nhà lập pháp đạt thoả thuận tạm thời |
| 21/10/2025 | Nghị viện biểu quyết chính thức: 477 thuận, 93 chống, 76 trắng |
| 13/11/2025 | Hội đồng thông qua |
| 26/11/2025 | Văn bản cuối cùng được ký |
| 12/12/2025 | Công bố trên Công báo EU |
Lưu ý quan trọng về phạm vi: Uỷ ban đã chọn không viết lại toàn bộ Chỉ thị RoHS. Kết luận đánh giá là Chỉ thị nhìn chung vận hành tốt; vấn đề nằm ở quy trình. Vì vậy phản ứng pháp lý là một sửa đổi có mục tiêu, chứ không phải một Chỉ thị mới thay thế.
2. Vì sao phải sửa — hai điểm yếu được chỉ tên
Báo cáo đánh giá của Uỷ ban nêu hai điểm yếu chính, và cả hai đều liên quan trực tiếp đến công việc của doanh nghiệp:
- Tính minh bạch. Quy trình quyết định miễn trừ và quy trình rà soát danh mục chất chưa đủ rõ ràng với các bên liên quan.
- Hiệu quả. Hàng trăm yêu cầu miễn trừ cùng lúc, nguồn lực đánh giá hạn chế dẫn tới tiến độ chậm. Hệ quả nổi tiếng là nhiều đợt gia hạn được công bố sát hoặc sau ngày hết hạn cũ — tạo khoảng trống pháp lý cho doanh nghiệp đang dùng miễn trừ.
Cách xử lý được chọn: đặt việc đánh giá kỹ thuật vào một cơ quan chuyên trách về hoá chất — ECHA — thay vì để Uỷ ban tự làm. Đây cũng là tinh thần của gói “one substance, one assessment” (một chất, một lần đánh giá).
3. Chỉ thị 2025/2456 thay đổi điều gì
| Nhiệm vụ | Trước | Sau |
|---|---|---|
| Đánh giá kỹ thuật các yêu cầu miễn trừ có thời hạn | Uỷ ban châu Âu tổ chức đánh giá (thường qua đơn vị tư vấn thuê ngoài) | Chuyển sang ECHA |
| Quy trình rà soát danh mục chất bị hạn chế (Phụ lục II) | Uỷ ban | Chuyển sang ECHA |
Đây là thay đổi về phân công nhiệm vụ. Nó không tự động làm thay đổi danh mục chất, ngưỡng, cũng không làm thay đổi nghĩa vụ của doanh nghiệp.
4. Điều gì KHÔNG thay đổi
- 10 chất bị hạn chế và ngưỡng 0,1% (cadmium 0,01%) tính theo vật liệu đồng nhất: giữ nguyên.
- Danh mục miễn trừ và hạn của từng mục: vẫn do các Chỉ thị uỷ quyền riêng quyết định — ví dụ ba văn bản công bố ngày 21/11/2025 cập nhật nhóm 6, 7(a) và 7(c).
- Nghĩa vụ doanh nghiệp: hồ sơ kỹ thuật, tuyên bố hợp quy, dấu CE, lưu hồ sơ 10 năm — giữ nguyên.
- Tiêu chuẩn hài hoà về hồ sơ kỹ thuật: vẫn là EN IEC 63000.
- Cách chứng minh hợp quy: vẫn là thử nghiệm, khai báo vật liệu, hồ sơ nhà cung ứng.
5. Hội đồng EU nói thêm điều gì
Trong lập trường của mình về đề xuất liên quan RoHS, Hội đồng EU nêu hai điểm đáng chú ý cho doanh nghiệp:
- Uỷ ban nên xem xét và sửa đổi danh mục chất bị hạn chế định kỳ, ít nhất 5 năm một lần, để bảo đảm mức bảo vệ cao với sức khoẻ con người, môi trường và an toàn người tiêu dùng.
- Việc chuyển nhiệm vụ sang ECHA sẽ làm tăng khối lượng, phạm vi công việc của các uỷ ban khoa học của ECHA, và cần nguồn lực ổn định, đủ năng lực để xử lý; Hội đồng vì vậy đưa vào một điều khoản rà soát.
Hàm ý thực tế: danh mục 10 chất không phải là bất biến. Cơ chế xem xét định kỳ 5 năm là tín hiệu nên theo dõi thường xuyên, thay vì chờ đến khi có văn bản mới.
6. Doanh nghiệp bị ảnh hưởng thế nào?
| Trường hợp | Tác động | Việc nên làm |
|---|---|---|
| Doanh nghiệp đang dùng miễn trừ và có kế hoạch xin gia hạn | Yêu cầu sẽ được đánh giá bởi ECHA thay vì Uỷ ban | Chuẩn bị bộ dữ liệu kỹ thuật đầy đủ hơn: phân tích phương án thay thế, dữ liệu độ tin cậy, khối lượng sản xuất, phạm vi ứng dụng |
| Doanh nghiệp phụ thuộc vào miễn trừ đang có | Không đổi ngay; nhưng tiến độ và cách ra quyết định có thể thay đổi | Không chờ đợi quy trình — vẫn phải có kế hoạch chuyển đổi vật liệu theo mốc hạn 2026–2027 |
| Doanh nghiệp quan tâm tới chất mới có thể bị hạn chế | Cơ chế rà soát danh mục chất đổi đầu mối | Theo dõi thông tin từ ECHA song song với Uỷ ban; theo dõi cả các hồ sơ đề xuất thêm chất |
| Doanh nghiệp chỉ bán, không sản xuất | Gần như không đổi | Vẫn phải lưu tài liệu của nhà sản xuất; khi có thay đổi miễn trừ thì yêu cầu cập nhật chứng từ |
7. Chuẩn bị gì cho một yêu cầu gia hạn đi qua ECHA
Nguyên tắc gửi yêu cầu vẫn không đổi: muộn nhất 18 tháng trước ngày hết hạn, và trên thực tế hầu hết yêu cầu được gửi qua hiệp hội ngành để có sức nặng tập thể. Nhưng chất lượng bộ hồ sơ cần cao hơn. Nên chuẩn bị sẵn:
- Mô tả ứng dụng cụ thể — chính xác tới linh kiện và chức năng, không mô tả chung chung.
- Dữ liệu về khả năng thay thế: đã thử những vật liệu nào, kết quả ra sao, vì sao chưa đáp ứng (độ tin cậy, nhiệt độ, tuổi thọ, chi phí, khả năng cung ứng).
- Lộ trình chuyển đổi: mốc thời gian, các bước kỹ thuật, và rào cản cụ thể.
- Số liệu thị trường: khối lượng sản phẩm, số doanh nghiệp bị ảnh hưởng, số việc làm liên quan.
- Phân tích tác động nếu không được gia hạn: nguy cơ mất khả năng sản xuất, gián đoạn chuỗi cung ứng, ảnh hưởng tới các ngành phụ trợ.
Đây là loại hồ sơ mà một doanh nghiệp đơn lẻ hiếm khi tự làm tốt. Nếu bạn đang dùng miễn trừ có hạn trong 2026–2027, nên liên hệ hiệp hội ngành của mình sớm, chứ không đợi sát hạn.
8. Câu hỏi thường gặp
Chỉ thị 2025/2456 có làm thay đổi ngưỡng hay thêm chất mới?
Không. Đây là văn bản về chuyển giao nhiệm vụ đánh giá khoa học, kỹ thuật sang ECHA. Danh mục chất và ngưỡng vẫn như hiện hành.
Doanh nghiệp có phải làm gì ngay vì văn bản này?
Không có nghĩa vụ mới nào phát sinh trực tiếp. Việc cần làm là điều chỉnh kỳ vọng và quy trình nội bộ: nếu bạn đang chuẩn bị hồ sơ xin gia hạn miễn trừ, hồ sơ đó nên được chuẩn bị theo hướng chặt chẽ hơn; và nếu bạn đang theo dõi khả năng thêm chất mới, đầu mối theo dõi nay gồm cả ECHA.
Có phải EU sắp viết lại toàn bộ Chỉ thị RoHS?
Không theo hồ sơ này. Uỷ ban đã đánh giá và kết luận Chỉ thị nhìn chung vận hành tốt; hướng xử lý là sửa đổi có mục tiêu. Đây là điểm khác biệt quan trọng so với nhiều tin đồn trên thị trường về “RoHS mới”.
Mốc áp dụng cụ thể của việc chuyển giao là khi nào?
Chỉ thị có lộ trình chuyển giao nhiệm vụ; mốc áp dụng chi tiết cho từng thủ tục nên được đối chiếu trực tiếp trong văn bản trên EUR-Lex và theo dõi thông báo chính thức từ Uỷ ban và ECHA. Về mặt thực hành, doanh nghiệp nên giả định yêu cầu mới sẽ đi qua ECHA và chuẩn bị hồ sơ tương ứng.
Việc rà soát danh mục chất định kỳ 5 năm có nghĩa là sắp có thêm chất bị hạn chế?
Chưa có văn bản nào thêm chất mới. Điều Hội đồng EU nêu là cơ chế: Uỷ ban nên rà soát và sửa đổi danh mục ít nhất 5 năm một lần. Đây là rủi ro cần theo dõi, không phải thay đổi đã xảy ra.
9. Kết luận
Chỉ thị (EU) 2025/2456 là kết quả cuối cùng của quá trình xem xét lại RoHS khởi động từ 2021 — và là một kết quả khiêm tốn về phạm vi nhưng quan trọng về vận hành: đánh giá kỹ thuật miễn trừ và việc rà soát danh mục chất chuyển sang ECHA, với kỳ vọng minh bạch và hiệu quả hơn.
Với doanh nghiệp, ba điều cần nhớ: một, ngưỡng và 10 chất không đổi; hai, hạn miễn trừ vẫn do các Chỉ thị uỷ quyền riêng quyết định và các mốc 2026–2027 vẫn đang chạy; ba, danh mục chất sẽ được rà soát định kỳ nên việc theo dõi cần trở thành thói quen, không phải việc làm một lần.
Nguồn tham khảo
- Chỉ thị (EU) 2025/2456 của Nghị viện châu Âu và Hội đồng ngày 26/11/2025, sửa Chỉ thị 2011/65/EU về việc chuyển giao nhiệm vụ khoa học và kỹ thuật cho Cơ quan Hoá chất châu Âu (công bố trên Công báo EU ngày 12/12/2025)
- Nghị viện châu Âu — Hồ sơ lập pháp: sửa đổi quy định hạn chế chất độc hại trong thiết bị điện tử (thông tin cập nhật 01/08/2026)
- Báo cáo đánh giá Chỉ thị RoHS của Uỷ ban châu Âu, công bố 07/12/2023
- Thông cáo của Nghị viện châu Âu, ngày 12/06/2025 và 21/10/2025
Bài viết liên quan
- J-Moss (Nhật) và K-RoHS (Hàn Quốc) khác EU ở điểm nào
- Tuyên bố hợp quy (DoC) và dấu CE cho RoHS: ai ký, ai chịu trách nhiệm
- Miễn trừ RoHS hết hạn thì hàng đang bán ra sao?
- “RoHS 3” không tồn tại: đọc đúng chuỗi sửa đổi
- IEC 62321 là gì? Bộ phương pháp thử RoHS gồm những phần nào và dùng cho chất gì?
- Quy trình thử RoHS từ A đến Z: 8 bước từ nhận mẫu đến báo cáo
- XRF báo “Cr” vượt ngưỡng: vì sao chưa chắc là Cr(VI) và cần thử gì tiếp?
- XRF sàng lọc RoHS: đọc kết quả thế nào, tin được đến đâu, 5 giới hạn phải biết
- “Vật liệu đồng nhất” (homogeneous material) là gì và vì sao nó quyết định kết quả RoHS
- 10 chất bị hạn chế theo RoHS: ngưỡng 0,1% và 0,01% và cách áp dụng cho vật liệu đồng nhất
- Miễn trừ RoHS Phụ lục III: ba Chỉ thị uỷ quyền 2025/2364, 2025/1802, 2025/2363 và các hạn 2026–2027
- RoHS 2026: những thay đổi doanh nghiệp Việt Nam phải nắm trước mùa nhập khẩu
- RoHS là gì? Toàn tập về Chỉ thị 2011/65/EU và 10 chất bị hạn chế
Trao đổi thêm
Miễn trừ trách nhiệm
Bài viết này là nội dung diễn giải do chúng tôi tự biên soạn; không phải tư vấn pháp lý. Các mốc thời gian được nêu để tham khảo tại thời điểm 28/09/2026.
Trước khi áp dụng cho một hồ sơ cụ thể, doanh nghiệp cần đối chiếu nguyên văn Chỉ thị (EU) 2025/2456 và Chỉ thị 2011/65/EU (bản hợp nhất) trên EUR-Lex, đồng thời tham vấn đơn vị thử nghiệm hoặc tư vấn được công nhận.
Xem thêm: Chính sách bản quyền & Miễn trừ trách nhiệm của ticforall.com.
